ئایا کارەباچێتی ڕێگایەکی کورتە بۆ
دەوڵەمەندبوون لە نۆروێژ؟ ڕاستییەکان وەک خۆیان!
لە سایەی ئەو قەیرانە ئابوورییەی
جیهانی گرتووەتەوە، ڕۆژانە دەیان پرسیارم لێ دەکرێت لەلایەن کوردانی نیشتەجێی
ئیسکاندیناڤیا و بەتایبەت نۆروێژ: «چۆن بە زووترین کات ببمە کارەباچی یان تێکنێسیەنی کارەبا و دەست بکەم بە پارە
پەیداکردن؟». وەک کەسێک کە لە بواری کارەبا و ئەلکترۆنیک دا خوێندوومە و لە
نزیکەوە ئاگاداری سیستەمەکەم، پێویستە ئەم ڕاستییە تاڵ و شیرینانەتان پێ بڵێم پێش
ئەوەی تەمەن و سامانتان لە ڕێگایەکی هەڵەدا خەرج بکەن.
١. سیستەمی "Fagbrev"؛ هیچ ڕێگایەکی کورت بوونی نییە!
بەپێی توێژینەوە و یاساکانی کار لە نۆروێژ
کارەباچێتی یەکێکە لەو پیشانەی زۆرترین ڕێکخستنی بۆ کراوە. بۆ ئەوەی ببیتە
کارەباچییەکی فەرمی (Electrician/Elektriker)، دەبێت ڕێڕەوی ٢+٢.٥ ببڕیت:
- ٢ ساڵ
خوێندنی تیۆری لە
قوتابخانە VG1) و VG2).
- ٢.٥ ساڵ
کارکردن وەک کارامۆز (Lærling) لە
کۆمپانیایەکی فەرمیدا.
- لە کۆتاییدا ئەنجامدانی تاقیکردنەوەی Fagprøve.
ئەمە پرۆسەیەکە کە لانیکەم ٤ بۆ ٥
ساڵ دەخایەنێت. هەر خولێکی چەند مانگییەک کە لە دەرەوەی ئەم سیستەمە بتبینێت،
تەنها وەک "یاریدەدەر" دەتهێڵێتەوە و هەرگیز مۆڵەتی واژۆکردنی کارەکانت
پێ نادات.
٢. ئاستەنگی
زمان و یاسای (NEK 400)
بەپێی دواین گۆڕانکارییەکانی ساڵی
٢٠٢٤، یاساکانی سەلامەتی کارەبا لە نۆروێژ (وەک ستانداردی NEK
400) زۆر ئاڵۆزتر بوون. فێربوونی ئەم
یاسایانە پێویستی بە ئاستێکی بەرزی زمانی نۆروێژییە. تێنەگەیشتن لە یەک دێڕی یاساکە،
نەک هەر تاقیکردنەوەکەت پێ دەدۆڕێنێت، بەڵکو لە کاتی کارکردندا دەبێتە مەترسی بۆ
سەر گیانی خۆت و کڕیارەکانت.
٣. بەرپرسیارێتی
یاسایی و مەترسیی "کارکردنی ڕەش"
لە نۆروێژ، دەستەی DSB (بەڕێوەبەرایەتی سەلامەتی مەدەنی) زۆر توندە.
ئەگەر بەبێ مۆڵەتی فەرمی کاری کارەبا بۆ کەسێک بکەیت:
- ئەگەر ئاگرکەوتنەوە ڕوو بدات، بیمە
(Forsikring) هیچ
قەرەبوویەک ناداتە خاوەن ماڵ و تۆش ڕووبەڕووی زیندانی و غەرامەی گەورە
دەبیتەوە.
- بەرپرسیارێتییەکە بۆ ماوەی ١٠ ساڵ لەسەر
شانی تۆ دەمێنێتەوە. ئایا شایەنی ئەوەیە بۆ بڕە پارەیەکی کەم، ژیانی خۆت و
خێزانەکەت بخەیتە مەترسییەوە؟
٤. کەی
بڕیار بدەیت ببیتە کارەباچی؟
ئەم پیشەیە بۆ تۆ گونجاوە ئەگەر:
- تەمەنت ڕێگەت پێ دەدات ٤-٥ ساڵ وەبەرهێنان لە خوێندندا بکەیت.
- خولیای کارەبا و تەکنەلۆژیات هەیە (نەک تەنها بۆ پارە).
- ئارامی و ئیرادەت هەیە بۆ فێربوونی زمان و نوێکردنەوەی زانیارییەکانت.
بەدیلە خێراکان: چۆن لە ٣ بۆ ٦
مانگدا بچیتە بازاڕی کار؟
ئەگەر فشاری دارایی زۆرت لەسەرە و
ناتوانیت ٥ ساڵ چاوەڕێ بکەیت، بازاڕی کاری ئیسکاندیناڤیا تینووی ئەم پیشانەیە کە
پێویستیان بە "بڕوانامەی واژۆکردنی کارەبا" نییە و داهاتیشیان زۆر باشە:
- دانانی بەرد و دیزاینی زەوی (Gulvlegging): خواستێکی
بێ پایانی لەسەرە و فێربوونی ئاسانە.
- بۆیاخکاری و دیکۆرات
(Maling): کارێکی پاکە و بە خولێکی کورت
دەتوانیت دەستبەکار بیت.
- وەستاینی کاشی و سیرامیک
(Flislegging): یەکێکە لە پڕداهاتترین کارەکان
لە نۆروێژ
- دانانی کابینەی چێشتخانە و دەرگا: پێویستی
بە وردەکاری هەیە بەڵام ڕێگای گەیشتن بە پارە تێیدا زۆر کورتترە.
- خزمەتگوزاری باخچە و پاراستنی باڵەخانەکان (Vaktmester): کارێکی
گشتگیرە و هەمیشە هەلی کاری هەیە.
کۆتا پەیام
ئەزیزانم، لە ئەوروپا
"کات" گەورەترین سەرمایەیە. فێڵ لە خۆتان مەکەن بەوەی بە ڕێگای کورتدا
دەبنە پسپۆڕی کارەبا. ئەگەر بۆ ماوەیەکی درێژخایەن پلان دادەنێیت، کارەباچی
نایابترین پیشەیە، بەڵام ئەگەر پارەی خێرات دەوێت، پیشەکانی دیکەی بیناسازی زۆر
گونجاوتر و بێ کێشەترن.
هەمیشە بڕیاری ژیرانە بدە، چونکە
سەرکەوتن لە نۆروێژ پێویستی بە نەخشە و پلان هەیە، نەک تەنها ماندووبوون.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر