ناونیشان: لە نێوان سێبەری "دۆچێ" و خەونی
"وەکالەت": شیکارییەک بۆ مەترسیی فاشیزمی نوێ لە ئێران
من وەک مرۆڤێک کە لە ناو جەرگەی ئازارەکانی
نەتەوەیەکی بندەستەوە دەڕوانمە گۆڕانکارییەکانی ئێستای ئێران، ناتوانم بێدەنگ بم
لە ئاست ئەو هەورە ڕەشەی کە بە ناوی "ڕزگاری"یەوە خەریکە ئاسمانی
داهاتوومان دادەپۆشێت. ئەوەی ئەمڕۆ لە گوتار و ڕەفتارەکانی ڕەزا پەهلەوی و
"سوپا سایبری و خەیاڵییەکەی" دەبینرێت، تەنیا ململانێیەکی سیاسیی سادە
نییە، بەڵکو زیندووکردنەوەی مۆدێلێکی مەترسیداری فاشیزمە کە مێژوو جارێک باجە
قورسەکەی داوە.
بەراوردێکی مێژوویی: مۆسۆلینی و پەهلەوی
کاتێک سەیری مێژووی سەرهەڵدانی بێنیتۆ
مۆسۆلینی لە
ئیتاڵیا (١٩٢٢) دەکەین، لێکچوونەکان لەگەڵ دۆخی ئێستای
"پاشایەتیخوازەکان" تووشی شۆکت دەکەن:
١.
سوپای سێبەر و ترساندن (Squadrismo):
مۆسۆلینی پێش ئەوەی بگاتە دەسەڵات،
گرووپە "کراس ڕەشەکان"ی هەبوو کە هێرشیان دەکردە سەر نەیارە سیاسییەکان
و سۆسیالیستەکان. ئەوەی ئەمڕۆ ڕەزا پەهلەوی دەیکات بە ناوی "فەرماندان بە
ئەرتەشێکی خەیاڵی" و ئەو هێرشە ناڕەوایانەی لایەنگرانی لە تۆڕە
کۆمەڵایەتییەکاندا دەیکەنە سەر کورد و لایەنە دیموکراسخوازەکان، ڕێک هەمان مۆدێلی "تیرۆری کلامی" و
ترساندنە. ئەوان دەیانەوێت پێش گەیشتن بە دەسەڵات، مەیدانەکە لە هەر دەنگێکی
جیاواز پاک بکەنەوە.
٢.
ئەفسانەی "شکۆی ڕابردوو":
مۆسۆلینی دەیویست "ئیمپراتۆرییەتی
ڕۆم" زیندوو بکاتەوە و دەیگوت ئیتاڵیا تەنیا بە گەڕانەوە بۆ ئەو شکۆیە ڕزگاری
دەبێت. گوتاری پەهلەویش لەسەر بنەمای "ئێرانی مەزن" و "شکۆی
کوروش" داڕژاوە، کە تێیدا هیچ ڕەنگ و دەنگێکی تری وەک کورد، بەلووچ و عەرەب
بوونی نییە. ئەمە "ناشناڵیزمێکی ژیانەوەخوازە"
(Palingenetic) کە تەنیا یەک ناسنامەی
فەرمی قبوڵ دەکات و ئەوانی تر بە "تێکدەر" دەبینێت.
٣.
پیرۆزکردنی پێشەوا (Cult of the Leader):
لە فاشیزمی ئیتاڵیدا دروشمی
"مۆسۆلینی هەمیشە ڕاست دەکات" باو بوو. کەمپەینی "من وەکالەت
دەدەم" بە ڕەزا پەهلەوی، ڕێک هەوڵێک بوو بۆ دروستکردنی "دۆچێ"یەکی
نوێ. ئەمە کوشتنی دیموکراسییە لە ناو لانکەدا؛ چونکە لە جیاتی هاوپەیمانیی سیاسی و
بەرنامەی حیزبی، هەموو شتێک لە "تاکە کەسێک"دا کورت دەکرێتەوە.
پرسی کورد و نەتەوەکان: "دوژمنی ناوخۆیی"
لە هەموو سیستەمێکی فاشیستیدا، پێویستت بە
"دوژمنێکی ناوخۆیی" هەیە بۆ ئەوەی ڕق و کینەی جەماوەرەکەی پێ
کۆبکەیتەوە. پەهلەوی و لایەنگرانی، لە جیاتی ئەوەی دەستی هاوکاری بۆ کورد درێژ
بکەن کە قەڵای بەرگری بووە لە بەرامبەر کۆماری ئیسلامی، کەوتوونەتە هێرشکردنە
سەریان و تۆمەتبارکردنیان بە جیاخوازی. ئەمە ڕێک ئەو تەڵەیەیە کە دیکتاتۆرەکان
دروستی دەکەن بۆ ئەوەی "ناوەند" لە دژی "پەراوێز" هان بدەن و
دەسەڵاتی خۆیان بچەسپێنن.
پێشنیاری ستراتیژی: کورد و نەتەوەکان دەبێت چی بکەن؟
لە بەرامبەر ئەم هەڕەشە نوێیەی فاشیزمی
نەتەوەیی-پاشایەتی، ئێمەی کورد و هەموو نەتەوە بندەستەکانی تری ئێران، پێویستمان
بەم هەنگاوانە هەیە:
1.
دروستکردنی
"بەرەی نەتەوە ئازادیخوازەکان": کاتی
ئەوە هاتووە کورد، بەلووچ، عەرەبی ئەهواز، تورکمەن و ئازەرییە دیموکراسخوازەکان
هاوپەیمانییەکی "کۆنفیدراڵ" لە ناو ئۆپۆزیسیۆندا دروست بکەن. ئێمە نابێت
بچینە ژێر چەتری هیچ "پێشەوایەکی تاکەکەسی"، بەڵکو دەبێت لەسەر بنەمای
"بەرنامەیەکی سیاسی بۆ ئێرانی داهاتوو" ڕێکبکەوین.
2.
ڕەتکردنەوەی
هەر جۆرە وەکالەتێک: دەبێت
بە دەنگی بەرز بە جیهان بڵێین کە ڕەزا پەهلەوی نوێنەرایەتیی جیاوازییەکانی ئێران
ناکات. تەنیا ئەو هێزانە ڕەوایەتییان هەیە کە باوەڕیان بە "مافی چارەی
خۆنووسین" و "دیموکراسیی فرەیی" هەیە.
3.
پێداگری
لەسەر "دیموکراسیی پەراوێز": کێشەی
ئێران "ناوەندگەرایی"یە. چ بە تاجی پاشایەتی بێت یان بە مێزەری ئایینی.
چارەسەر تەنیا لە "ناوەندبڕی" (Decentralization) و
فیدراڵیزمدایە. هەر پڕۆژەیەک ئەمەی تێدا نەبێت، تەنیا گۆڕینی جەلادێکە بە جەلادێکی
تر.
4.
بەئاگاهێنانەوەی
شەقامی فارسی: دەبێت
پەیامی ئێمە بگاتە ئەو بەشە لە ئێرانییەکان کە خوازیاری دیموکراسیی ڕاستەقینەن، تا
بزانن کە فاشیزمی پەهلەوی تەنیا مەترسی نییە بۆ سەر کورد، بەڵکو سبەی ئازادییەکانی
ئەوانیش لە تاران قوربانیی "شکۆی نەتەوەیی" و دیکتاتۆریی نوێ دەکات.
کۆتایی:
مێژوو پێمان دەڵێت کە فاشیزم هەمیشە بە
دروشمی "نیشتمانپەروەری" و "یەکپارچەیی" دەست پێ دەکات، بەڵام
بە ماڵوێرانی و جەنگ کۆتایی دێت. ئێمەی کورد، نەک تەنیا بۆ مافی خۆمان، بەڵکو بۆ
ڕێگریکردن لە کارەساتێکی نوێ لە ناوچەکەدا، ئەرکمانە بەرامبەر ئەم شەپۆلە نوێیەی
فاشیزم بوەستینەوە. ئێرانی داهاتوو یان دەبێت بۆ هەمووان بێت، یان نابێت بۆ کەس
بێت.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر