گەنج و ئاسۆکانی داهاتوو: لە تەنگژەوە بۆ تێپەڕین و
خوڵقاندنی دەرفەت
پێشەکی
جیهانی ئەڕۆ بەیەکجار گۆڕانی بەسەردا
هاتووە. گەنجانی ساڵی ٢٠٢٦ لەبەردەم وەرچەرخانێکی مێژووییدا وەستاون کە تێیدا
چەمکی "سەقامگیری" مانا کۆنەکەی لەدەستداوە و جێگەی خۆی بۆ
"خۆگونجاندن" چۆڵ کردووە. بۆ گەنجی کورد، کە لە ناوچەیەکی پڕ لە ئاڵۆزی
جیۆپۆلیتیک و ئابووریدا دەژی، تێگەیشتن لەم گۆڕانکارییانە و پاراستنی ئومێد نەک
تەنها بژاردە، بەڵکو پێویستییەکی ستراتیژییە بۆ مانەوە و سەرکەوتن.
１. فەلسەفەی گۆڕان: پەندێک لە "کێ
پەنیری منی جوڵاند؟"
وەک چۆن لە چیرۆکی بەناوبانگی (Who Moved My Cheese?) فێر
دەبین، ژیان لەسەر یەک شێوە نامێنێتەوە. ئەوانەی سەرکەوتوو دەبن، ئەو کەسانە نین
کە لەسەر پاشماوەی دەرفەتە کۆنەکان شیوەن دەکەن، بەڵکو ئەوانەن کە ئازایەتی
ئەوەیان هەیە بەدوای "پەنیرە نوێیەکە"دا بگەڕێن. بۆ گەنجی کورد، ڕەنگە
ڕێگە نەریتییەکانی وەک "دامەزراندنی میری" یان "کارە
کلاسیکییەکان" چیتر ئەو پەنیرە نەبن کە داهاتوویان مسۆگەر بکات. گۆڕانی جیهان
بەرەو ژیریی دەستکرد (AI)،
ئاسایشی سایبەری و وزە نوێبووەوەکان، ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە دەبێت ڕێگەی نوێ
بدۆزرێتەوە.
２. تەکنەلۆژیا: کۆتاییهێنان بە سنوورە
جوگرافییەکان
یەکێک لە خاڵە هەرە گەشەکان ئەوەیە کە
چیتر سەرکەوتن بەند نییە بە شوێنی لەدایکبوونەوە. ئەمڕۆ گەنجێکی دانیشتووی هەڵەبجە،مەهاباد،
ئامێد و قامیشلو یان دهۆک وکرماشان، لە ڕێگەی خولە ئۆنلاینەکان و کارکردنی
دوورەدەست (Remote Work)،
دەتوانێت هەمان ئەو دەرفەتانەی هەبێت کە گەنجێکی ئەوروپی هەیەتی. لێهاتوویی
تەکنیکی، فێربوونی زمان و شارەزایی لە جیهانی دیجیتاڵیدا، ئەو چەکانەن کە نائومێدی
دەشکێنن.
. 3بەراوردکارییەک: ئەزموونی کۆریای باشوور (موعجیزەی ڕووباری هان)
بۆ ئەوەی تێبگەین کە چۆن گەنج دەتوانێت
داهاتوو بگۆڕێت، دەبێت سەیری کۆریای باشوور بکەین. لە دوای جەنگی ناوخۆی ساڵانی
پەنجاکان، کۆریا وڵاتێکی وێرانبوو، هەژار و بێ سەرچاوەی سروشتی بوو (بگرە
بارودۆخیان لە ئێستای کوردستان زۆر خراپتر بوو). بەڵام گەنجانی ئەو وڵاتە نائومێد
نەبوون؛ ئەوان وەبەرهێنانیان لە "سەرمایەی مرۆیی"دا کرد.
- پەروەردە و
خۆماڵیکردن: گەنجی
کۆری لە جیاتی کۆچکردن، هەوڵی دا تەکنەلۆژیای جیهانی فێر ببێت و لە ناوخۆدا
دایبهێنێتەوە.
- کۆڵنەدان: ئەوان
دروشمی "درەنگ گەیشتن باشترە لە هەرگیز نەگەیشتن"یان کردە پەیڕەو.
ئەمڕۆ کۆریا یەکێکە لە زلهێزە ئابوورییەکانی جیهان، تەنها لەبەر ئەوەی
نەوەیەک هەبوو کە پێی وابوو "داهاتوو بۆ ئەو کەسانەیە کە ڕێگە نوێیەکان
دەدۆزنەوە."
4. نەخشەڕێگای
گەنجی کورد بۆ داهاتوو
بۆ ئەوەی گەنجی کورد لە هیچ بارودۆخێکدا
نائومێد نەبێت، دەبێت ئەم سێ بنەمایە پەیڕەو بکات:
- بنیاتنانی
ژیریی گەشەکردن (Growth Mindset): تێگەیشتن
لەوەی کە شکست تەنها وێستگەیەکە بۆ فێربوون، نەک کۆتایی ڕێگەکە.
- فێربوونی
بەردەوام: لە
جیهانی ئەمڕۆدا، بڕوانامەیەک بۆ هەموو تەمەن بەس نییە. پێویستە گەنج
"فێرخوازێکی هەتاهەتایی" بێت.
- گۆڕینی
هەڕەشە بۆ دەرفەت: ئەگەر
لە کوردستان کێشەی کارەبا یان ئابووری هەیە، ئەمە دەرفەتە بۆ گەنجی داهێنەر
تا چارەسەری تەکنیکی (وەک وزەی خۆر یان بازرگانی ئەلیکترۆنی) بدۆزێتەوە.
ئەنجام
داهاتوو لێڵ نییە، بەڵکو تەنها جیاوازە
لە ڕابردوو. گەنجانی کوردستان نابێت ڕێگە بدەن بارودۆخی سیاسی و ئابووری ئیرادەیان
سست بکات. وەک چۆن پێشینانمان وتویانە کە : "سەکەوتن بەستراوەی شوێنی
لەدایکبوون نییە، بەڵکو بەستراوەی توانای فێربوون و نەرمونیانی و ئیرادەی جوڵەیە."
ئێستاش کات زووە؛ ئەگەر ئەمڕۆ بڕیار بدەین کە ببینە مرۆڤێکی کارامە و داهێنەر، دەتوانین داهاتوویەک دروست کەین کە نەک تەنها لە گۆڕانکاری ناترسێت، بەڵکو گۆڕانکارییەکان دەکاتە نۆژەنکەرەوەی ژیان و وڵاتەکەی. داهاتوو هی ئەو کەسانەیە کە تێدەگەن "پەنیرەکە جوڵاوە" و بە پەرۆشەوە بەدوای پەنیرە نوێیەکەدا دەگەڕێن.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر