حەلەب: لە نێوان قەڵای مێژوو و تەندووری جیۆپۆلیتیکدا
تێڕامانێک لە ناسنامە، ئاسمیلاسیۆن و ڕاپەڕینی نەوەی نوێ
مێژوو بۆ ئێمەی کورد، تەنها کۆمەڵێک ڕووداوی ڕابردوو نییە،
بەڵکو برینێکی کراوەیە کە جار لە دوای جار لە جوگرافیایەکی جیاوازدا دەکولێتەوە. کاتێک
سەیری ئەو هێرشە دڕندانەیەی ئەم دواییانە دەکەین بۆ سەر گەڕەکە کوردنشینەکانی حەلەب
(شێخ مەقسوود و ئەشرەفییە)، تەنها نابێت وەک گۆڕانکارییەکی سەربازیی سادە بیبینین،
بەڵکو دەبێت وەک ململانێیەکی قووڵی ناسنامە و هەوڵێکی بەردەوام بۆ سڕینەوەی ڕەگ و ڕیشەیەک
لێی بڕوانین کە مێژووەکەی بۆ سەدەکان دەگەڕێتەوە.
حەلەب: ناسنامەیەکی دزراو
حەلەب بۆ کورد تەنها شارێکی سووریا نییە؛ حەلەب بەشێکە
لە یادەوەریی شارستانیی ئێمە. هەر لەو قەڵا شکۆدارەی کە بە دەستی ئەندازیارانی سەردەمی
ئەیووبییەکان (سەڵاحەدین و مەلیک زاهیر) مۆرکێکی کوردیی پێ درا، تا دەگاتە ئەو پەیوەندییە
ڕۆحییەی کە نەوەکانی پێشوومان لەگەڵیدا هەیانبوو. ناونانی "حەلەبجە" لە باشووری
کوردستان وەک "حەلەبی بچووک"، نیشانەی ئەو کۆچە مێژوویی و تێکەڵاوییە کولتوورییە
بوو کە کوردی بەم ناوچەیە دەبەستەوە. بەڵام دوای هاتنی ئیسلام و دواتریش سەرهەڵدانی
ناسیۆنالیزمی عەرەبی لە سەدەی بیستەمدا، پرۆسەیەکی سیستماتیکی "ئاسمیلاسیۆن"
و "تەعریب" دەستی پێکرد. ئامانجەکە ڕوون بوو: گۆڕینی زمانی کورد بۆ عەرەبی
و داماڵینی ناسنامەی نەتەوەیی لەو ناوچانە، تا ئەو ئاستەی کە نەوەیەک دروست ببێت ڕەسەنایەتی
خۆی لەبیر بکات.
تەندوری جیۆپۆلیتیک: کورد لە نێوان بەرداشی بەرژەوەندییەکاندا
ئەوەی لە هەفتەی ڕابردوودا لە حەلەب ڕوویدا، درێژکراوەی
ئەو "ڕیاڵپۆلیتیک"ە دڕندەیەیە کە زلهێزەکان لە پشت پەردەوە دایدەڕێژن. کۆبوونەوەکەی
پاریس و ئەو ڕێککەوتنە نێودەوڵەتییانەی کە باس لە گۆڕینەوەی بەرژەوەندییەکان دەکەن
(وەک بێدەنگی لە بەرامبەر بەرزاییەکانی گوڵان(جۆلان) بۆ ئیسرائیل یان لاوازکردنی هەژموونی
ئێران)، جارێکی تر کوردی کردەوە بە قوربانیی هاوسەنگیی هێز. تورکیا بە ئەندازیاریی
ئەم هێرشانە و بە بەکارهێنانی گروپە توندڕەوەکانی وەک (تەحریری شام)، دەیەوێت ئەو دیمۆگرافیایەی
کە لە عەفرین و سەرێکانی دەستی پێکرد، لە حەلەب تەواوی بکات.
فەلسەفەی دڕندەیی و شکستی گوتاری ئیسلامی سیاسی
ئەو دیمەنانەی بینیمان؛ ئەشکەنجەدانی منداڵێکی دە ساڵان،
فڕێدانی ژنێکی بریندار لە قاتی چوارەمەوە، و هەموو ئەمانە لەژێر دروشمی "الله
أكبر"، ڕاستییەکی تاڵمان پێ دەڵێن: ئێمە لەبەردەم عەقڵییەتێکداین کە مرۆڤ تەنها
وەک ئامرازێک بۆ ئایدۆلۆژیا دەبینێت. ئەم دڕندەییە، کە پاشماوەی عەقڵییەتی داعش و قاعیدەیە،
بە بەرچاوی جیهانێکی ئیسلامییەوە دەکرێت کە تەنها کاتێک "بانگی مرۆیی" دەدات
کە بەرژەوەندییە سیاسی و مەزهەبییەکانی تێدا بێت.
لێرەوە دەگەینە ئەو بڕوایەی کە "ئیسلامی سیاسی"
لە ناو کۆمەڵگەی کوردیدا، زۆرجار تووشی دووفاقییەکی ئەخلاقی بووە. ئەوانەی "ئوممە"
دەخەنە پێش "نەتەوە"، لە کاتی کارەساتە نەتەوەییەکاندا پەنا دەبەنە بەر
"تەقیە" بۆ ئەوەی لەلایەن جەماوەری کوردەوە تەریک نەکرێن، بەڵام لە بنەڕەتدا
ناتوانن داکۆکی لەو خوێنە بکەن کە بە دەستی "برا دینییەکانیان" لە حەلەب
دەڕژێت.
نەوەی نوێ: قەڵایەکی نوێ لە هۆشیاری
سەرەڕای هەموو ئەم ئازارانە، خاڵێکی ڕووناک لە ئاسۆدا
دەبینرێت: هەڵکشانی هۆشیاریی نەتەوەیی نەوەی نوێ.
ئەمڕۆ گەنجی کورد لە هەموو پارچەکان، لە ڕێگەی سۆشیال
میدیا و "نەتەوەیەکی دیجیتاڵییەوە"، سنوورە دەستکردەکانی بەزاندووە. نەوەی
نوێ، کە نەترستر و هۆشیارترە لە نەوەکانی پێش خۆی، چیتر ناچێتە ژێر باری ئەو ئاسمیلاسیۆنە
فیکرییەی کە داگیرکەران دەیانەوێت بیسەپێنن. ئەم هۆشیارییە، کە لە دڵی هەر گەنجێکی
کورددا دروست بووە، گەورەترین وەڵامە بۆ ئەو هێرشانە.
ئەگەرچی سەرکردایەتییە سیاسییەکانی کورد لەبەر ترسی فشارە
هەرێمییەکان ناوێرن بە ئاشکرا گوتارێکی یەکگرتوو ڕابگەیەنن، بەڵام "هێزی شەقام"
و "هۆشیاریی گەنجان" خەریکە گوتارێکی نەتەوەیی وا دروست دەکەن کە هیچ داگیرکەرێک
نەتوانێت تێکی بشکێنێت.
دەرەنجام:
حەلەب بۆ ئێمە تەنها شار نییە، بەڵکو تاقیکردنەوەیەکی
ئەخلاقییە بۆ جیهان و تاقیکردنەوەیەکی مێژووییە بۆ ئێمە. مێژوو پێمان دەڵێت کە داگیرکەر
دەتوانێت شارەکان خاپوور بکات، بەڵام ناتوانێت ئەو ناسنامەیەی کە لە ناو مێشک و زمانی
نەوەیەکی هۆشیاردا چێنراوە، بسڕێتەوە. ئێمە لە حەلەب و حەلەبجە و هەموو بستێکی ئەم
خاکە، بە هۆشیارییەوە دەمێنینەوە.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر